Trò chơi Geocaching

08/05/2011 10:28

Vào mùa hè năm 2000, chính phủ Mỹ quyết định dỡ bỏ "rào cản kỹ thuật" của hệ thống định vị toàn cầu GPS (Global Positioning System), cho phép thiết bị GPS dân dụng cũng đạt được độ chính xác như thiết bị quân sự.

Điều này tạo cảm hứng cho Dave Ulmer - kỹ sư máy tính tại bang Oregon - bày ra trò chơi "truy tìm kho báu" (stash hunt). Ulmer giấu "kho báu" trong một công viên, thông báo tọa độ kinh vĩ của nơi giấu tại một diễn đàn trên mạng. Trò chơi Geocaching xuất hiện từ đó, dần dần phổ biến khắp thế giới.

Ulmer gọi trò chơi của mình bằng một tên rất kêu: Great American GPS Stash Hunt. "Kho báu" của Ulmer là một hộp chứa các thứ linh tinh: quyển sổ, cây bút chì, vài quyển truyện, đĩa phần mềm và... một cái ná. Quyển sổ và cây bút chì để những người tìm được "kho báu" ghi tên mình.

Trong thông báo trên mạng ngày 3/5/2000, Ulmer nêu rõ tọa độ nơi giấu hộp (45 độ 17.460 vĩ bắc, 122 độ 24.800 kinh tây) và yêu cầu người truy tìm mang theo vài món đồ chơi nhỏ để trao đổi với các thứ trong hộp. Ba ngày sau khi có thông báo của Ulmer, có hai người phát hiện được chỗ giấu hộp nhờ máy GPS cầm tay. Nhiều người bắt đầu làm theo Ulmer: tạo ra những "kho báu" và thông báo tọa độ nơi giấu.

Mike Teague - người đầu tiên tìm được "kho báu" của Ulmer - lập một website để lưu giữ tọa độ của các "kho báu" do anh sưu tầm, vừa làm nơi giao lưu của những người yêu thích thiết bị GPS.

Matt Stum - một trong những người đầu tiên tham gia trò chơi của Ulmer - đề nghị dùng từ cache chung chung thay cho từ stash hơi "tiêu cực" (cache chỉ mọi thứ được cất trữ, trong khi stash thường ám chỉ của cải được chôn giấu lén lút). Để có một từ đặc thù diễn tả "kho báu" trong trò chơi mới, Stum ghép thêm tiền tố geo (chỉ Trái Đất), tạo ra từ geocache. Trò chơi từ đó được đặt tên là geocaching, với hy vọng trở thành thú vui phổ biến như hiking (đi bộ đường dài). Người tham gia trò chơi được gọi là geocacher.

Cuối năm 2000, Jeremy Irish - một geocacher chuyên thiết kế web ở Seattle - rủ hai người bạn thành lập công ty GroundSpeak để kinh doanh trò chơi geocaching (cung cấp thiết bị, phần mềm liên quan). Công ty GroundSpeak xây dựng địa chỉ mạng Geocaching.com để quảng bá trò chơi geocaching và hướng dẫn sử dụng thiết bị GPS. Sau khi nhận dữ liệu thành viên chuyển giao từ Mike Teague, Geocaching.com dần dần trở thành điểm hẹn quan trọng của cộng đồng geocaching, là nơi nhận niêm yết tọa độ của geocache trên toàn cầu.

Wendy Wagner - một blogger ở Rhode Island (Mỹ) - kể về lần đầu tiên tham dự trò chơi geocaching của gia đình cô vào đầu tháng 5/2011: "Geocaching là trò chơi tạo ra cảm giác phiêu lưu, là dịp để bạn tổ chức một chuyến dã ngoại thú vị cho cả nhà. Chúng tôi nhập tọa độ của các geocache ở gần nhà vào máy GPS cầm tay. Theo hướng dẫn của máy, chúng tôi đến công viên Roger William. Con gái tôi dẫn chúng tôi đến khu vực tĩnh mịch, rêu phong ở gần bờ hồ. Trong lúc đi, chồng tôi thỉnh thoảng nhặt rác (các chai không, các loại giấy gói) bỏ vào bao mang theo. Cuối cùng chúng tôi cũng tìm được nơi giấu geocache. Geocache thường được giấu dưới đống lá khô, trong khúc gỗ mục hoặc mắc ở nhánh cây. Tôi mở hộp, lấy quyển sổ, ghi tên mình vào đó. Chúng tôi lấy món quà trong hộp: quả bóng và con heo nhỏ bằng cao su. Chúng tôi đặt vào hộp một con cá bằng nhựa và cái móc khóa có hình cá heo, rồi giấu hộp vào chỗ cũ".

Chuyến dã ngoại của gia đình Wagner là hoạt động tiêu biểu của những geocacher. Mọi geocacher đều thực hiện quy ước: trao đổi các món quà nhỏ lành mạnh, ngang giá trị và đặt geocache vào đúng chỗ cũ để những người đến sau tìm được. Cộng đồng geocacher cũng thường dọn rác trong khu vực tìm kiếm, thực hiện tôn chỉ Cache In Trash Out (nơi nào có geocache thì không có rác).

Một gia đình tìm được geocache ở vùng Asheville, North Carolina (Mỹ).

Khi phát hiện geocache, geocacher nhanh chóng gửi thông báo Found it (tìm thấy rồi) tại Geocaching.com. Với số lượng geocache ngày càng tăng (hiện có khoảng 1,3 triệu geocache khắp thế giới), cứ sau vài giờ, Geocaching.com lại tiếp nhận thông báo mới Found it. Nếu phát hiện geocache đã bị kẻ xấu hủy hoại, geocacher gửi thông báo Muggled tại Geocaching.com để yêu cầu xóa bỏ geocache ấy khỏi cơ sở dữ liệu (từ muggle được lấy từ truyện Harry Potter).

Khi muốn tạo ra geocache mới, những geocacher tuân theo quy ước: chỗ giấu hộp phải thuộc khu vực công cộng, phải có sự chấp thuận của chính quyền địa phương (nhằm tránh phiền phức khi hành động "khả nghi" của geocacher bị hiểu lầm). Khi đăng ký tọa độ của geocache mới tại Geocaching.com, chủ nhân phải thông báo rõ ràng kích cỡ của hộp. Những geocache thuộc loại nano (loại nhỏ nhất) có kích cỡ như thỏi son, chỉ chứa một tờ giấy cuộn nhỏ, thường ghi tọa độ của geocache khác (khiến geocacher phải lần theo "đường dây"). Các loại lớn hơn là micro, small, regularlarge. Geocache thuộc loại regular (loại trung bình) thường là thùng đạn bằng sắt hoặc loại hộp nhựa đựng thức ăn.

Geocache loại trung bình.

Chủ nhân của geocache cũng thường thông báo về các vật hitchhiker (còn gọi là trackable) bên trong geocache, có thể là huy hiệu, đồng xu hoặc món đồ chơi nhỏ có đính thẻ bài. Khi phát hiện các hitchhiker, geocacher mang theo chúng để rồi sau đó đặt vào một geocache khác và cập nhật vị trí mới của hitchhiker tại Geocaching.com. Quy ước này giúp tạo nên cuộc phiêu lưu thú vị của hitchhiker vòng quanh thế giới.

Vật đi nhờ (hitchhiker).

Ngày nay, khi điện thoại thông minh có chức năng GPS ngày càng thông dụng, việc tham gia trò chơi geocaching trở nên dễ dàng. So với máy GPS đơn thuần, điện thoại iPhone/Android có khả năng định vị người dùng chính xác, kể cả khi tín hiệu GPS yếu ớt (để định vị chính xác, máy GPS cần bắt được tín hiệu của ít nhất ba vệ tinh trong hệ thống vệ tinh GPS). Khác với máy GPS đơn thuần, điện thoại iPhone/Android có thể dựa vào các trạm tiếp dẫn sóng BTS (Base Transceiver Station) để định vị người dùng.

Tận dụng lợi thế của điện thoại thông minh, GroundSpeak cung cấp phần mềm ứng dụng trên điện thoại cho phép người dùng nhanh chóng biết được những geocache gần nhất. GroundSpeak còn cung cấp cả phần mềm công cụ để tạo ra "geocache ảo": khi đến được tọa độ của geocache, geocacher có thể tương tác với các vật ảo xuất hiện trên điện thoại. Dù ảo hay thực, geocache ngày càng đa dạng, có khi nêu ra những câu đố theo phong cách của trò chơi "mật thư".

Ứng dụng Geocaching Intro trên iPhone (phát hiện geocache gần nhất so với vị trí người dùng).

Do sự xuất hiện geocache khắp thế giới (nhiều nhất tại Mỹ, Châu Âu, Châu Úc, Nhật Bản, Hàn Quốc), geocacher thường vạch kế hoạch du lịch của mình dựa theo vị trí của những geocache. Thông qua trò chơi geocaching, những du khách geocacher thường hoan hỉ với cảm giác của Indiana Jones khi phát hiện những thắng cảnh, những di tích, thác nước, hang động,... ít người biết đến. Điều này kích thích các công ty du lịch ở nhiều nước chủ động tạo ra những geocache phù hợp với sản phẩm du lịch của mình. Số lượng ngày càng tăng của geocache cũng thúc đẩy sự phát triển những điểm hẹn mới của cộng đồng geocaching, độc lập với Geocaching.com: Opencaching.com, Terracaching.com, Navicache.com,...

William Fenton - biên tập viên tạp chí PCMag.com tại New York - kể lại cảm xúc của anh trong chuyến geocaching đầu tiên vào tháng 4/2011:

"Vài tuần trước, một người bạn đến từ Berlin rủ tôi đi tìm geocache tại New York. Trước đó, tôi chưa từng nghe nói đến trò chơi geocaching. Tôi thấy trò chơi này hơi kỳ dị, nhưng nếu bạn đã chán ngấy những ầm ĩ quanh chuyện iPhone bí mật theo dõi người dùng, geocaching có thể giúp bạn thư giãn khi thấy mặt tích cực của việc định vị người dùng.

Bạn tôi và tôi đi bộ ở khu Manhattan để tìm geocache. Anh cầm một máy GPS hoạt động chập chờn, còn trang bị của tôi là chiếc iPhone 3G dở hơi. Chẳng bao lâu, máy GPS của bạn tôi tắt ngóm, chúng tôi đành phải đặt niềm tin vào chiếc iPhone 3G của tôi. Geocaching.com cung cấp phần mềm có phí và miễn phí để dùng cho geocaching. Tôi chọn phần mềm miễn phí Geocaching Intro. Nó cho tôi biết có một geocache cách chỗ chúng tôi nửa dặm về phía Nam, nghĩa là ở khu Chinatown, khu vực mà tôi chẳng mấy khi ghé qua.

Đi sâu vào khu Chinatown, chúng tôi như lạc vào mê cung của những con phố chi chít, ngoằn ngoèo đầy những người bán hàng trên lề đường. Cuối cùng chúng tôi phát hiện điểm đến là một khoảng mở rộng. Hàng trăm người đang tụ tập quanh những nhạc công đang chơi các loại nhạc cụ lạ lùng mà tôi không biết gọi là gì. Chúng tôi tìm đến nơi giấu geocache thuộc loại nano, trong một công viên. Công viên nơi chúng tôi đến bỗng nhiên trở nên quá lớn cho việc tìm kiếm một vật như vậy.

Loanh quanh tìm kiếm một lúc, tôi giục bạn tôi bỏ cuộc, ra về. Anh bất ngờ tìm ra geocache ngay lúc tôi kéo tay anh. Nó là một ống nhỏ, cỡ cái nắp viết máy.

Bạn tôi rút cuộn giấy trong ống, ghi tên tắt của anh vào đó, rồi giấu vào chỗ cũ. Thế là anh đã đạt được mục tiêu, còn tôi thì tìm thấy những điều mới mẻ ở chính thành phố của mình".

Có lẽ kết luận của Fenton đã nêu được ý nghĩa đích thực của geocaching: đem đến cho mỗi người một cách nhìn mới lạ đối với chính vùng đất quê nhà.

NGỌC GIAO

Ý kiến bạn đọc (0)
Tên   Email

Lên đầu trang