Tham vọng Windows hợp nhất

21/10/2014 07:26

Ngày 30/9/2014, Microsoft giới thiệu phiên bản tiếp theo của hệ điều hành Windows với tên gọi Windows 10, thay vì Windows 9. Bước nhảy khác thường của số hiệu Windows thể hiện tham vọng khác thường: một Windows cho mọi thiết bị.

Cuối năm 2013, nhờ thông tin rò rỉ từ Microsoft, giới truyền thông biết được dự án Threshold đang được khởi động để xây dựng hệ điều hành Windows mới, tiếp nối phiên bản Windows 8.1. Nhiều người tin chắc phiên bản mới sẽ là Windows 9, thay vì Windows 8.2. Theo các nguồn tin "nội ứng", không chỉ Windows mới sẽ có nhiều thay đổi, dự án Threshold cũng thực hiện những cải tiến quan trọng cho hệ điều hành Windows Phone và Xbox One.

Đến tham dự buổi giới thiệu Windows mới của Microsoft ngày 30/9/2014 tại San Francisco, giới truyền thông háo hức chờ đón Windows 9. Nhưng không, thật bất ngờ, phiên bản Windows mới vượt quá mong đợi với tên gọi chính thức Windows 10, sẽ được phát hành trong năm 2015. Windows 10 là sự hợp nhất hệ điều hành Windows với hệ điều hành Windows Phone và Xbox One!

Terry Myerson - người lãnh đạo bộ phận phát triển hệ điều hành (Operating System Group) tại Microsoft - nhấn mạnh Windows 10 không phải là sự cải tiến một bước từ phiên bản trước, mà là Windows hoàn toàn mới, được xây dựng lại từ đầu. Để diễn đạt hệ điều hành hợp nhất, Microsoft đã từng xem xét tên gọi Windows One, phù hợp với chiến lược One Microsoft và dịch vụ OneDrive. Thế nhưng, tên gọi Windows One không dùng được vì gây nhầm lẫn với phiên bản Windows 1 thuở trước. Có lẽ Microsoft cũng không muốn dùng tên gọi Windows X (số 10 theo cách viết La Mã) vì nó giống với tên gọi hệ điều hành OS X (/ou-es-ten/) của máy tính Mac.

Theo Myerson, Windows đã ở mức ngưỡng (threshold), phải thay đổi hoàn toàn:

"Windows 10 thể hiện bước đầu tiên của một thế hệ Windows hoàn toàn mới. Windows 10 khai phá những trải nghiệm mới cho người dùng khi làm việc, giải trí và kết nối.

Windows 10 sẽ chạy trên rất nhiều loại thiết bị, từ các vật dụng kết nối Internet cho đến những máy chủ trong trung tâm dữ liệu của doanh nghiệp khắp thế giới. Trong đó, có những thiết bị dùng màn hình 4 inch, có những thiết bị dùng màn hình 80 inch và cả những thiết bị không hề có màn hình. Trong đó có những thiết bị bạn cầm trong tay, cũng có những thiết bị mà bạn điều khiển ở khoảng cách 10 bộ (feet). Trong đó, có những thiết bị được điều khiển bằng màn hình cảm ứng và bút cảm ứng, có những thiết bị được điều khiển bằng bàn phím /chuột, bằng cử chỉ, bằng các bộ điều khiển chuyên dùng khác hoặc bằng cách thức hỗn hợp.

Chúng tôi không nói về hệ điều hành có giao diện duy nhất cho mọi loại thiết bị, mà là hệ điều hành có giao diện thích ứng với từng loại thiết bị, thích ứng với thời điểm sử dụng. Windows 10 sẽ là hệ điều hành toàn diện nhất của chúng tôi".

Myerson nêu ví dụ: Windows 10 có giao diện thích ứng với máy tính dùng màn hình cảm ứng, có khả năng tự động chuyển đổi giao diện khi người dùng gắn bàn phím/chuột vào máy tính. Khi dùng máy tính với bàn phím/chuột, Windows 10 có giao diện gần giống Windows 7 với trình đơn khởi động quen thuộc. Myerson đưa ra hình ảnh ví von: Windows 7 giống như xe hơi Prius đời đầu, chạy bằng xăng, Windows 8 giống như xe Prius lai, vừa chạy bằng xăng, vừa chạy bằng điện, Windows 10 là bước đột phá, giống như xe hơi Tesla, hoàn chạy bằng điện. Thế nhưng, người dùng vẫn lái xe với những thao tác quen thuộc. Khi thuyết trình trước giới truyền thông, Myerson nhiều lần dùng từ "quen thuộc", dường như muốn làm yên lòng số đông người dùng Windows trên máy tính PC thường, không có màn hình cảm ứng, điều khiển bằng bàn phím/chuột.


Terry Myerson thuyết trình về Windows 10 (30/9/2014).


Windows 10 - một nền tảng, một cửa hàng ứng dụng cho mọi thiết bị.

Mục tiêu gần của Windows 10 rõ ràng là khắc phục sai lầm của Windows 8. Dù có nhiều đánh giá khác nhau, không thể nói rằng Windows 8 là sản phẩm thành công của Microsoft. Hệ điều hành được ưa chuộng nhất trên máy tính PC hiện nay vẫn là Windows 7. Hệ điều hành Windows 8 cùng Windows 8.1 chỉ chiếm 12,3% số lượng PC toàn cầu trong tháng 9/2014 (theo Net Application), suy giảm 1,1% so với tháng 8/2014. Thị phần gộp của Windows 8 và Windows 8.1 thậm chí thấp hơn thị phần của hệ điều hành 13 năm tuổi Windows XP (đã bị Microsoft "khai tử"). "Thành tích" của Windows 8/8.1 cũng kém hẳn so với Windows Vista, sản phẩm thất bại tiêu biểu của Microsoft.


Giao diện phác thảo của Windows 10 trên PC thường.

Microsoft đã xây dựng Windows 8 dựa trên đánh giá không đúng về thị trường PC, khẳng định xu hướng dùng màn hình cảm ứng cho PC là tất yếu và sẽ diễn ra nhanh chóng. Thay vì phát triển Windows Phone thành "Windows Tablet" dùng cho tablet (máy tính bảng), tương tự những gì Google/Apple đã làm với hệ điều hành Android/iOS, Microsoft lựa chọn cách riêng: kéo tablet và PC lại gần nhau bằng cách tạo ra hệ điều hành dùng chung cho cả hai loại thiết bị. Theo cách như vậy, Microsoft mong muốn ưu thế tuyệt đối của Windows trên thị trường PC lan qua thị trường tablet. Thế nhưng, ngay cả sự quảng bá rầm rộ những thiết bị lai PC-tablet vẫn không giúp Microsoft đạt được mục tiêu. Tình thế cũng chưa cải thiện đáng kể từ khi Microsoft quyết định cung cấp hệ điều hành Windows miễn phí cho mọi thiết bị có kích thước màn hình từ 9 inch trở xuống.

Nhà bình luận Jan Dawson (20/2/2014) cho rằng Microsoft phải gấp rút sửa chữa sai lầm bằng cách tách riêng hệ điều hành Windows dùng cho PC thường, phát triển hệ điều hành chung cho tablet và smartphone (điện thoại thông minh), đồng thời quảng bá mạnh mẽ dịch vụ của riêng Microsoft, cung cấp nhạc, phim và trò chơi. Nói cho gọn, Microsoft phải nỗ lực chạy trên cùng đường đua như Google và Apple, thay vì "đi tắt, đón đầu".

Android của Google và iOS của Apple là hệ điều hành được dùng cho cả smartphone và tablet. Khi tạo ra phần mềm ứng dụng trên Android/iOS, người lập trình dùng cùng một công cụ, khai thác những chức năng của hệ điều hành theo cách hoàn toàn giống nhau. Người lập trình chỉ cần diễn đạt giao diện của ứng dụng theo cách khác nhau cho từng loại thiết bị, chỉ cần xác định chức năng nào chỉ có trên smartphone, chức năng nào chỉ có trên tablet, chức năng nào có trên cả hai loại thiết bị. Có khi người lập trình chỉ hướng đến một loại thiết bị, tạo ra ứng dụng chỉ chạy trên smartphone, hoặc chỉ chạy trên tablet. Ngay cả khi ấy, người lập trình có thể vẫn phải diễn đạt giao diện khác nhau cho các kích thước màn hình khác nhau. Hệ điều hành cho smartphone và tablet hợp nhất trong cấu trúc hạ tầng, chứ không hợp nhất trong giao diện. Giao diện phải được thiết lập tối ưu cho từng loại thiết bị.

Apple đang từng bước làm cho cấu trúc hạ tầng của hệ điều hành OS X trên máy tính Mac trở nên giống hệ điều hành iOS, giúp người lập trình chuyển đổi ngày càng dễ dàng ứng dụng trên OS X thành ứng dụng trên iOS và ngược lại. Google cũng có nỗ lực tương tự đối với hai hệ điều hành Chrome OS (dùng cho PC) và Android.

Với Windows 8, Microsoft đã hợp nhất hệ điều hành cho tablet và PC từ hạ tầng cho đến giao diện, khiến người dùng PC thường buộc phải dùng giao diện chỉ thích hợp cho màn hình cảm ứng. Nay với Windows 10, Microsoft quyết tâm làm lại Windows từ đầu với con đường riêng, vẫn theo cách "đi tắt, đón đầu". Microsoft hướng đến tham vọng to lớn, vượt trên mọi đối thủ: thiết kế hạ tầng chung, không chỉ cho smartphone, tablet và PC, mà cho cả máy chủ, cùng mọi vật dụng có khả năng kết nối Internet (những thiết bị có thể có màn hình hoặc không). Người lập trình trên Windows 10 sẽ có khả năng phát triển ứng dụng đồng thời trên rất nhiều loại thiết bị, chỉ cần thiết lập đúng đắn các chức năng và giao diện thích hợp cho từng loại thiết bị. Riêng với PC chạy Windows 10, các ứng dụng cho thiết bị có màn hình nhỏ sẽ vẫn chạy được trong cửa sổ dành riêng. Một viễn cảnh cực kỳ hấp dẫn!

Để vượt qua đối thủ, đảo ngược tình thế, Microsoft chọn con đường khó khăn nhất. Như có người nói, con đường trước mắt Microsoft là Windows 10sion (Windows tension - "Windows căng thẳng").

NGỌC GIAO


Bài liên quan:
Ý kiến bạn đọc (0)
Tên   Email

Lên đầu trang