Post PC và PC Plus

05/09/2011 09:57

"PC đang đi theo con đường của đèn điện tử chân không, máy đánh chữ, đĩa hát nhựa, màn hình CRT và bóng đèn dây tóc".

Đó là khẳng định của Mark Dean - Giám đốc Kỹ thuật Chi nhánh IBM Trung Đông và Châu Phi, người từng tham gia thiết kế máy tính PC đầu tiên - nhân kỷ niệm 30 năm máy tính PC (tính từ ngày 12/8/1981 - ngày ra đời máy tính IBM PC 5150). Có đúng là PC đang trở nên lỗi thời và sẽ biến mất?


Steve Jobs - nguyên giám đốc điều hành Apple - lần đầu tiên đề cập đến thời đại "sau PC" (Post PC) tại hội thảo All Things Digital 2010. Khái niệm PC trong phát biểu của Steve Jobs và của Mark Dean là máy tính cá nhân ở hình dạng máy tính để bàn (desktop) và máy tính xách tay (laptop). Như một bước khẳng định tầm nhìn về thời đại "sau PC", ngày 6/6/2011, Apple giới thiệu hệ điều hành mới iOS 5 dùng cho thiết bị di động iPhone/iPod/iPad, tích hợp dịch vụ iCloud miễn phí. Nhờ hàng tỉ USD đầu tư cho trung tâm dữ liệu của Apple để cung cấp dịch vụ iCloud, những thiết bị di động của Apple không còn phụ thuộc vào phần mềm iTunes chạy trên máy tính Mac hoặc máy tính dùng hệ điều hành Windows.



Các thiết bị di động của Apple dùng hệ điều hành iOS 5.


Sự nhiệt tình của Apple trong việc thúc đẩy thời đại "sau PC" là điều "có thể hiểu được" nhưng phát biểu của Mark Dean - người từng thiết kế máy tính PC - thể hiện một thực tế khác thường: "Riêng tôi đã không thường dùng PC nữa. Tôi dùng máy tính bảng trong phần lớn thời gian. Ngày trước, khi tham gia thiết kế PC, tôi đã không nghĩ rằng mình sống đủ lâu để chứng kiến PC trở nên lỗi thời. Dù hiện nay PC vẫn đang được dùng nhiều, PC không còn ở tuyến đầu của công nghệ thông tin".

Irving Wladawsky-Berger, một trong những trụ cột của dự án Big Blue tại IBM, đồng ý một phần với nhận định của Mark Dean và chỉ ra sự tương tự giữa PC với máy tính mainframe (máy tính lớn cho phép nhiều người dùng đồng thời qua thiết bị điều khiển tại chỗ hoặc từ xa):

"Tôi đã suy nghĩ nhiều về điều này. Nó phụ thuộc vào quan niệm của bạn về sự lỗi thời. Nếu bạn hỏi tôi rằng máy tính mainframe có lỗi thời không, tôi sẽ cho bạn biết rằng IBM vừa chế tạo máy tính mainframe mới mang tên Z10. Sản phẩm lỗi thời đó vẫn mang lại rất nhiều tiền cho IBM. Tuy nhiên, nếu bạn hỏi tôi rằng máy tính mainframe có phải là trung tâm của sự sáng tạo trong công nghệ thông tin, tôi phải thừa nhận rằng điều đó đã mất đi từ cuối thập niên 1980.

PC đang trở thành một loại di sản mà nhờ vào đó bạn vẫn có thể tạo ra lợi nhuận nhưng những sáng tạo quan trọng đang tập trung trong lĩnh vực thiết bị di động như điện thoại thông minh và máy tính bảng. Những tiến bộ trong lĩnh vực đó có thể áp dụng một phần cho PC, giúp cải tiến PC. Điều này đã từng xảy ra với máy tính mainframe. Ngày nay chúng ta có mainframe chạy Java, mainframe chạy Linux, mainframe có khả năng kết nối Internet".

IBM quyết định từ bỏ việc sản xuất PC từ năm 2005. Gần đây, HP thừa nhận xu hướng chuyển qua sử dụng máy tính bảng là có thực và cũng dự định từ bỏ việc sản xuất PC.

Có ý kiến cho rằng máy tính bảng không ảnh hưởng gì đến thị trường PC vì máy tính bảng có phạm vi sử dụng khác với PC. Thực tế chứng tỏ rằng sự phát triển của máy tính bảng đã thực sự thu hẹp thị trường PC. Tạp chí Business Insider gần đây công bố một báo cáo khẳng định tỉ lệ thiết bị kết nối Internet dùng hệ điều hành của Microsoft giảm từ 95% xuống dưới 50% trong ba năm qua.

Về vai trò của Microsoft, Wladawsky-Berger nhận định: "Microsoft vẫn tiếp tục là 'cỗ máy in tiền khổng lồ' trong nhiều năm tới. Chỉ có điều họ không còn giữ vị trí độc tôn như trước".

Frank Shaw - Phó chủ tịch Microsoft đặc trách lĩnh vực truyền thông - viết bài trên trang mạng TechNet Blogs nhân kỷ niệm 30 năm máy tính PC, khẳng định ý kiến ngược lại, cho rằng PC đang khởi sắc, chứ không lỗi thời:

"Đôi khi người ta hỏi tôi rằng Microsoft nghĩ gì về thời đại 'sau PC'. Tôi nghĩ rằng phải gọi là thời đại 'PC thêm' (PC Plus) mới đúng. Điều này thật hiển nhiên. Trong 30 năm sắp tới, chúng tôi sẽ tiếp tục dẫn đầu công nghiệp phần mềm, mang công nghệ đến cho hàng tỉ người.

Người ta thích nói đến cái gì đó sẽ chiến thắng, cái gì đó sẽ biến mất. Đó là bản chất của con người, thiên về những câu chuyện đơn giản. Cái mới xuất hiện, tiêu diệt cái cũ và thế là hết chuyện. Nhưng trong thế giới công nghệ, hiếm khi có (dù không phải là không bao giờ có) sự cắt đứt như vậy. Trong hầu hết trường hợp, cái mới cải tiến, bổ sung cái hiện có, chứ không thay thế cái hiện có. Điều này đặc biệt đúng khi sản phẩm mới chuyên biệt hơn sản phẩm hiện có và điều quan trọng nhất là sản phẩm hiện có không đứng yên.

PC là thiết bị đa dụng. Vô vàn thiết bị khác đang 'vây quanh' PC, trong đó có máy đọc sách, điện thoại thông minh, máy tính bảng và thiết bị bổ sung cho TV (set top box). Chúng là những thiết bị được tối ưu hóa để thực hiện tốt nhất một nhiệm vụ nào đó mà PC cũng có thể thực hiện.

Liệu điều đó có nghĩa là chúng ta sẽ dùng nhiều thiết bị chuyên biệt và không cần đến PC nữa? Liệu điều đó nghĩa là phạm vi ứng dụng của PC trở nên nhỏ hẹp và PC chỉ còn dùng trong những trường hợp đặc biệt? Tuyệt đối không phải như vậy".

Quan điểm vừa nêu thật dễ hiểu: PC và Microsoft sẽ tiếp tục giữ vững vị trí trung tâm.

Có một điều mà Frank Shaw chưa nói rõ, Microsoft không nhìn máy tính bảng như một thiết bị chuyên biệt, bổ sung cho PC. Đối với Microsoft, máy tính bảng chính là PC, một loại PC cải tiến, có tính di động cao hơn và có thể thực hiện toàn bộ chức năng của PC thông thường. Tầm nhìn đó từng được khẳng định với việc quảng bá sản phẩm Tablet PC từ năm 2001. Khi đó, Tablet PC dùng bút (pen) thay cho chuột.



Tablet PC dùng Windows XP (sản xuất năm 2002).


Tuy Tablet PC dùng hệ điều hành Windows XP và Windows Vista không thành công, những tiến bộ kỹ thuật mới nhất đang thúc đẩy Microsoft kiên trì hiện thực hóa khái niệm Tablet PC. Việc xây dựng hệ điều hành mới Windows 8 chứng tỏ điều đó. Windows 8 vẫn có giao diện truyền thống thích hợp với việc dùng chuột, bút và bàn phím, đồng thời có thêm giao diện Metro, loại giao diện thích hợp cho việc dùng ngón tay trên màn hình cảm ứng. Giao diện Metro đã được dùng trong hệ điều hành Windows Phone dành cho điện thoại thông minh.

Trên trang mạng Building Windows 8, Steven Sinofsky - người lãnh đạo dự án Windows 8 - giải thích về hai loại giao diện:

"Có lẽ bạn đang tự hỏi hai loại giao diện sẽ tạo ra trải nghiệm hài hòa ra sao. Tại sao lại có hai loại giao diện? Tại sao không dùng hẳn giao diện Metro? Lại có ý kiến nói rằng giao diện Metro làm cho Windows 8 trở nên 'thô sơ'. Chúng tôi phải tạo ra sự cân bằng. Đó là một mục tiêu quan trọng của Windows 8.

Nếu bạn không muốn làm những 'công việc PC', bạn sẽ không phải tốn bộ nhớ, tốn pin cho Windows truyền thống. Khi bạn cần làm những việc như vậy, Windows truyền thống sẽ xuất hiện dễ dàng như một phần mềm ứng dụng".

Hướng đi của Microsoft khiến giới truyền thông bắt đầu dùng lại thuật ngữ tablet PC. Để phân biệt với tablet PC, máy tính bảng dùng để thụ hưởng nội dung số như iPad đôi khi được gọi là media tablet.



Giao diện Metro của Windows 8.


Sự thành công của một chiến lược đúng đắn phụ thuộc vào việc tổ chức thực hiện. Bản thân tầm nhìn về thời đại "sau PC" của Apple không bảo đảm cho iPad thành công. Trong thành công ngoạn mục của iPad, việc xây dựng vững chắc dây chuyền cung ứng linh kiện, tối ưu hóa mọi khâu sản xuất và phân phối đóng vai trò rất quan trọng. Nhờ kiểm soát chặt chẽ cả phần cứng lẫn phần mềm iPad, Apple ấn định được giá bán tốt nhất. Các đối thủ của Apple rất khó cạnh tranh về giá bán nếu không giản lược chức năng hoặc hy sinh chất lượng. Máy tính bảng HP TouchPad với hệ điều hành WebOS có nhiều ưu thế so với hệ điều hành iOS của Apple nhưng đành chấp nhận thất bại chỉ sau vài tuần xuất hiện trên thị trường.

Sau khi HP quyết định thôi phát triển WebOS và bán "xả hàng" TouchPad, máy tính bảng của HP được tiêu thụ nhanh đến mức HP quyết định sản xuất thêm một đợt TouchPad cuối cùng. Máy tính bảng TouchPad chất lượng tốt với giá bán ở tầm 100 USD, chủ yếu để dùng "lướt mạng", đã thu hút mạnh mẽ người mua, bất kể có lỗi thời hay không.

Bản thân tầm nhìn về thời đại "PC thêm" của Microsoft không bảo đảm cho máy tính bảng Windows 8 thành công. Có nguồn tin nói rằng Microsoft sẽ chủ động sản xuất máy tính bảng Windows 8. Điều này có thể xảy ra vì việc kinh doanh phần cứng không xa lạ với Microsoft. Giá bán tốt nhất cho tablet PC dùng Windows 8 là một ẩn số thú vị.

NGỌC GIAO

Ý kiến bạn đọc (0)
Tên   Email

Lên đầu trang