Magic Leap và ảo ảnh số

31/01/2015 16:14

Một con cá mập ở trong phòng của bạn! Khi thấy sự vật lạ trước mắt đến mức "không tin vào mắt mình", bạn vụt nghĩ rằng đó là... ảo ảnh. Công nghệ sẽ cho phép tạo ra ảo ảnh tùy ý chung quanh bạn.

Cuối năm 2010, Công ty IBM đưa ra dự báo về tiến bộ công nghệ trong vòng năm năm tới (IBM Next Five In Five 2010), khẳng định người dùng điện thoại sẽ thấy được ảnh toàn ký (hologram) của người ở xa đang nói chuyện với mình:

"Trong vòng năm năm tới, giao diện ba chiều - giống như trong phim - sẽ cho phép bạn tương tác với ảnh toàn ký ba chiều của bạn bè mình trong thời gian thực. Hiện nay, điện ảnh và truyền hình đã chuyển qua dạng thức ba chiều. Khi máy chụp ảnh, máy ghi hình toàn ký trở nên tinh vi hơn và được thu nhỏ đến mức có thể đặt vào trong điện thoại, bạn sẽ có thể tương tác với ảnh chụp, lướt trên Web và trò chuyện với bạn bè theo cách hoàn toàn mới.

Các nhà khoa học đang nỗ lực cải tiến công nghệ 'trò chuyện thấy hình' (video chat) để trở thành 'trò chuyện thấy người', tạo ra khả năng 'hiện diện ba chiều từ xa'. Họ ghi nhận ánh sáng tán xạ từ vật thể để tạo nên một ảnh của vật thể theo đúng cách thức mà mắt người cảm nhận thế giới chung quanh".

Ảnh toàn ký vốn là phát minh của nhà vật lý Dennis Gabor trong thập niên 1940. Khi chiếu tia X vào một vật thể và ghi nhận trực tiếp những tia tán xạ từ vật thể bằng kính ảnh, Gabor thu được cấu trúc giao thoa ẩn chứa ảnh ba chiều của vật thể. Từ thập niên 1960, phương pháp toàn ký được thực hiện ngày càng dễ dàng nhờ tia laser. Sau khi chiếu tia laser vào một vật thể và ghi nhận trực tiếp những tia tán xạ trên phim, nếu rọi phim bằng tia laser, ảnh ảo ba chiều của vật xuất hiện. Gọi là "ảnh ảo" vì người xem chỉ thấy ảnh khi nhìn qua phim (tương tự như ảnh ảo tạo bởi kính lúp). Gọi là "ba chiều" vì người xem quan sát được cả mặt trước và hai mặt bên của vật thể khi thay đổi góc nhìn. Ảnh toàn ký của vật thể là ảnh đơn sắc, không có được màu sắc đầy đủ của vật thể.

Tuy nhiên, phác họa của IBM về ảnh toàn ký trong đoạn phim minh họa vào năm 2010 khiến người xem liên tưởng đến phim khoa học viễn tưởng (như Star Wars): người dùng điện thoại thấy người nói chuyện với mình từ xa giống như một hình nhân ba chiều đơn sắc lơ lửng trong không trung! Dường như đó không thể là thành tựu công nghệ trong tương lai gần.

Từ khi IBM đưa ra dự báo ấy, bốn năm đã trôi qua. Trong năm 2015, liệu điều dự báo sẽ trở thành hiện thực? Các phương pháp mới để tạo ảnh toàn ký tỏ ra có nhiều triển vọng. Ảnh toàn ký (nếu vẫn dùng thuật ngữ cũ) giờ đây được tạo ra theo cách rất khác. Ảnh toàn ký giờ đây có màu sắc thực! Thật tuyệt vời khi có thể nhìn thấy người trò chuyện với mình ở xa như đang ở trước mặt.

Năm 2011, Công ty Magic Leap ("Bước nhảy kỳ diệu") giới thiệu một ứng dụng vui mang tên Hour Blue trên iPhone/iPad, có khả năng hiển thị ảnh toàn ký. Khi nhìn qua ống kính của iPhone/iPad, hướng về phía tấm bìa có mã QR (do Magic Leap phát hành) đặt trên bàn, người dùng Hour Blue thấy ảnh toàn ký của một rô-bốt hoạt động, đứng trên tấm bìa. Người dùng Hour Blue có cảm giác rô-bốt là vật thể thực đang đứng ngay trên bàn của mình vì có thể quan sát mặt bên của rô-bốt khi thay đổi góc nhìn.

Mô hình rô-bốt ba chiều trong ứng dụng Hour Blue do Công ty Weta Workshop - đối tác của Magic Leap - tạo ra. Weta là xưởng đồ họa ba chiều lừng danh của New Zealand, từng thực hiện kỹ xảo hình ảnh cho các phim The Lord of the Rings, Avatar, The Hobbit,...

Ứng dụng Hour Blue chỉ là một cách minh họa giản đơn cho công nghệ của Magic Leap. Weta hợp tác với Magic Leap để thực hiện mục tiêu nhiều tham vọng: tạo ra ảnh toàn ký có chất lượng cao như điện ảnh, có khả năng tương tác với người xem theo thời gian thực. Mục tiêu như vậy được thể hiện rõ hơn qua những ảnh minh họa tại trang mạng Magic Leap: cá voi khổng lồ bay lên trời từ mặt biển, cá mập lượn lờ trong văn phòng, vũ công tí hon nhảy múa trên giường, chú voi bé nhỏ chơi vơi trên lòng bàn tay,...






Ảnh toàn ký của Magic Leap xuất hiện giữa các vật thể của thế giới thực, đứng phía trước vật thể thực hoặc khuất một phần phía sau vật thể thực. Điều này nghĩa là thiết bị của Magic Leap có khả năng nhận biết trọn vẹn các vật thể thực trong không gian ba chiều, giống như cách nhìn của người dùng. Ảnh toàn ký Magic Leap có thể là sản phẩm của phần mềm đồ họa, hoặc là ảnh ghi nhận từ thế giới thực theo cách rất khác với máy chụp ảnh thông thường.

Với hơn 500 triệu USD do Google đầu tư, Magic Leap đang phát triển thiết bị tương tác với ảnh toàn ký dưới dạng mắt kính (những hình minh họa tại trang mạng Magic Leap dễ khiến người xem hiểu nhầm rằng có thể quan sát ảnh toàn ký bằng mắt trần). Giống như thiết bị Google Glass, mắt kính Magic Leap trực tiếp tạo ảnh trên võng mạc của mắt. Khác với Google Glass chỉ tạo ảnh trên võng mạc của một mắt (phải hoặc trái), thiết bị Magic Leap tạo ảnh thích hợp cho cả mắt trái và mắt phải. Theo kỹ sư Rony Abovitz - người sáng lập, giám đốc điều hành Magic Leap, điểm mấu chốt trong công nghệ của Magic Leap là tạo ra nơi người dùng sự cảm nhận ảnh ảo từ thiết bị một cách tự nhiên, giống với sự cảm nhận bình thường đối với vật thể trước mắt, trong không gian ba chiều của thực tại.

Công nghệ Magic Leap nhắc nhớ đến những thành tựu trong lĩnh vực thực tại ảo (virtual reality). Tuy nhiên, thiết bị thực tại ảo che kín mắt, tạo ra thế giới hoàn toàn khác thế giới thực với hai màn hình nhỏ đặt trước hai mắt.

Magic Leap tạo thêm hình ảnh cho cảnh vật thực, gần với ý tưởng thực tại tăng cường (augmented reality). Trong khi thiết bị thực tại tăng cường như Google Glass tập trung vào việc cung cấp thông tin tùy lúc, tùy nơi, chồng lên cảnh vật thực trước mắt người dùng, thiết bị Magic Leap hướng đến mục tiêu rộng hơn: tạo ra cách thức tương tác mới giữa con người và thông tin, không giống như cách thức tương tác như khi dùng máy tính hoặc điện thoại. Nếu thành công, "ảo ảnh số" (digital illusion) của Magic Leap cũng sẽ tác động mạnh vào lĩnh vực điện ảnh và trò chơi điện tử. Abovitz thích gọi lĩnh vực hoạt động của Magic Leap bằng một tên riêng: thực tại điện ảnh (cinematic reality).

Từng là người sáng lập Công ty MAKO Surgical chuyên chế tạo rô-bốt y học (dùng cho phẫu thuật), Abovitz đã bán lại MAKO, chuyển qua gầy dựng Magic Leap từ năm 2010, dường như để thực hiện ước mơ mà ông ấp ủ từ lâu:

"Tôi vẫn nhớ lần đầu tiên lặn xuống nước. Khi đó tôi chỉ là một đứa bé, mè nheo đòi bố mẹ cho được lặn. Thế rồi một hôm tôi cũng được đeo kính lặn với ống thở, loại dành cho trẻ con. Sau một lúc loay hoay vì nước biển cứ tràn vào kính lặn, tôi bắt đầu thấy một thế giới mới: sặc sỡ, sống động, rất thực và rất gần. Những con cá lấp lánh bơi ngoi lên, đến sát tôi, chăm chú nhìn tôi qua vách kính mỏng ngăn cách giữa tôi và chúng. Thế giới đó quả là nơi tuyệt diệu để thực hiện những chuyến phiêu lưu.

Thế giới thực đem đến những trải nghiệm đầy cảm giác mà không công nghệ nào, từ trước đến nay, có thể tạo ra. Ở bên bạn bè, ngắm nhìn một thân cây, quan sát một con bướm đậu lên ngón tay của bạn,... Tất cả những điều đó đòi hỏi tương tác trực tiếp với mọi giác quan. Trò chơi điện tử có thể rất hấp dẫn, nhưng làm sao cho ta cảm giác như khi cùng bạn bè chơi bóng với bùn đất lấm lem hoặc xây đắp bức tường thành bằng tuyết?

Trong nhiều năm, tôi thường tự hỏi làm sao có thể thu hẹp khoảng cách giữa hai thế giới, trong máy tính và trong thực tại, làm sao tích hợp mọi thứ mà tôi yêu mến. Magic Leap được thành lập dựa vào ý tưởng: làm cho công nghệ 'uốn' theo chúng ta, phục vụ cho nhu cầu, cho nhân tính, cho trải nghiệm của chúng ta".

Magic Leap muốn tạo ra ảo ảnh cho đời thực. Không chỉ Abovitz, có lẽ mọi người đều mong ảo ảnh đó chóng đến, rất thực và rất gần.

NGỌC GIAO

Ý kiến bạn đọc (0)
Tên   Email

Lên đầu trang