Kỳ vọng Microsoft 2.0

28/06/2014 15:54

Chỉ vài tháng sau khi nhận chức giám đốc điều hành Microsoft, Satya Nadella đã biến đổi sâu sắc hướng phát triển của Microsoft đến mức giới truyền thông thừa nhận thời kỳ Microsoft 2.0 đã bắt đầu.

Vào tháng 2/2014, hội đồng quản trị Microsoft bổ nhiệm Satya Nadella - một người Mỹ gốc Ấn - vào chức vụ giám đốc điều hành, thay thế người tiền nhiệm Steve Ballmer. Nadella đã làm việc tại Microsoft suốt từ năm 1992. Lúc ấy, quan sát giám đốc điều hành mới như "người trong nhà" của Microsoft, giới truyền thông không chờ đợi nhiều vào những thay đổi có tính đột phá.


Satya Nadella - giám đốc điều hành Microsoft.

Thế nhưng, chỉ trong thời gian ngắn, Nadella đã làm thay đổi cách nhìn của mọi người về Microsoft, khiến trị giá cổ phiếu của Microsoft từ tháng 5/2014 tăng lên mức cao nhất so với 14 năm qua. Khi trao đổi trực tiếp với những chuyên gia của sàn giao dịch chứng khoán Wall Street, Nadella giản dị bày tỏ thái độ của Microsoft: "can đảm nhìn thẳng vào thực tế".

Dưới quyền điều hành của Nadella, Microsoft trở thành đối tác quan trọng của Apple. Gần đây, trong những cuộc giới thiệu phần mềm và dịch vụ, Microsoft thoải mái dùng sản phẩm iPhone/iPad của Apple trên diễn đàn để minh họa. Microsoft giới thiệu bộ công cụ Office trên iPad trước khi hoàn tất bộ công cụ Office thích hợp với màn hình cảm ứng trên Windows.

Để thuyết phục những người làm phần mềm, Nadella giới thiệu công cụ phát triển phần mềm mới trên hệ điều hành Windows và Windows Phone, cho phép dễ dàng chuyển đổi sản phẩm thành phần mềm trên hệ điều hành Android của Google và iOS của Apple (đây là điều chưa có tiền lệ ở Microsoft). Nadella cho phép Nokia tiếp tục phát triển các thiết bị dùng Android.

Có lẽ bất ngờ lớn nhất là quyết định của Nadella về việc cung cấp hệ điều hành Windows miễn phí cho mọi thiết bị có kích thước màn hình từ 9 inch trở xuống. Đối với thị trường PC, Nadella cũng có thay đổi tích cực: Microsoft thôi ép buộc người dùng PC truyền thống (không có màn hình cảm ứng, điều khiển bằng con chuột) phải chấp nhận giao diện Modern (Metro) của Windows.

Nadella thúc đẩy Microsoft khai phá một hướng mới quan trọng: phát triển hệ điều hành và cung ứng dịch vụ cho những thiết bị đeo trên người có kết nối Internet. Theo nhiều dự báo, thị trường thiết bị đeo trên người sẽ lớn hơn thị trường điện thoại thông minh.

Nadella cho ngừng chiến dịch Scroogle nhằm nói xấu Google trên truyền hình. Bộ phận truyền thông của Microsoft đặt ra từ Scroogle bằng cách ghép từ screw (tên cai ngục, kẻ bòn rút) với từ Google. Microsoft còn dùng từ Scroogle như một động từ: Scroogled. Scroogled gợi nghĩa của động từ screwed (bị lừa). Từ Scroogle cũng gợi nhớ từ scrooge (kẻ ti tiện) hoặc nhân vật phản diện Scrooge trong truyện A Christmas Carol (Bài ca Giáng sinh) của Charles Dickens.

Chiến dịch Scroogle tìm nhiều cách chế giễu Google như "kẻ tiểu nhân" và tự nhận Microsoft là "người quân tử" với hy vọng thuyết phục những người dùng dịch vụ của Google chuyển qua dùng dịch vụ của Microsoft. Thế nhưng, chỉ bằng động tác kết thúc chiến dịch Scroogle, Nadella làm cho Microsoft trở nên... hiền hòa hơn.

Nhà bình luận John Kirk (17/4/2014) nhận định rằng Nadella đã mở ra thời kỳ Microsoft 2.0. Theo Kirk, trong khi Microsoft 1.0 nỗ lực thực hiện mục tiêu "Windows trên mọi máy tính", Microsoft 2.0 hướng đến mục tiêu khác: "Microsoft trên mọi máy tính". Điều đó nghĩa là Microsoft xem dịch vụ hạ tầng thông tin cho mọi thiết bị là hướng phát triển quan trọng nhất. Với tư cách là nhà cung cấp dịch vụ, Microsoft muốn trở nên thân thiện với mọi hệ điều hành, mọi thiết bị khả dĩ.

Kirk cho rằng từ sau khi đạt được mục tiêu "Windows trên mọi máy tính", Microsoft tự nhiên chuyển sang thế phòng thủ, xem việc bảo vệ Windows là quan trọng nhất. Những bước đi của Microsoft hầu như chỉ nhằm đánh chặn các thế lực có thể ảnh hưởng đến quyền lực Windows hơn là thực hiện tham vọng hoàn toàn mới, khai phá con đường hoàn toàn mới. Để dẫn chứng, Kirk liệt kê những bước "đuổi đánh" của Microsoft khiến Microsoft phải phân tán nguồn lực cho nhiều mục tiêu đồng thời:

Microsoft tạo ra dịch vụ tìm kiếm Bing để chặn bước tiến của Google.

Microsoft tạo ra Windows Phone, Windows RT để chặn bước tiến của iOS và Android.

Microsoft tạo ra Surface để chặn bước tiến của iPad.

Microsoft mua Nokia để chặn bước tiến của Apple.

Với nguồn lực mạnh mẽ, Microsoft cảm thấy có thể làm mọi việc. Kirk cho rằng đó là sự ngộ nhận:

"Điều sai lầm lớn nhất là khi một đối thủ của Microsoft thành công, Microsoft xem đó là thành công của mô hình kinh doanh và ham muốn thực hiện mô hình kinh doanh đó theo cách của mình. Microsoft không tự đặt ra lịch trình cho họ. Thay vì thế, sự thành công của các đối thủ đặt ra lịch trình cho Microsoft.

Không công ty nào có thể thỏa mãn mọi khách hàng. Không công ty nào có thể thỏa mãn mọi thị trường. Các mô hình kinh doanh khác nhau không phải là những bó củi để có thể chồng lên nhau, cột vào nhau. Khi một công ty thu nạp nhiều mô hình kinh doanh, công ty không lớn thêm, mà chỉ phình ra, công ty không mạnh hơn, mà chỉ... lạ hơn.

Mô hình kinh doanh tốt giống như lý lẽ tốt. Nó cần nhất quán, tự đứng vững, không hàm chứa mâu thuẫn tiềm ẩn. Với mô hình kinh doanh tốt, công ty ít có những mâu thuẫn bên trong. Với mô hình kinh doanh không tốt, công ty dường như luôn ở trong tình trạng vật lộn với chính nó".

Bộ công cụ Office tạo nguồn thu quan trọng nhất của Microsoft. Tuy nhiên, Microsoft lâu nay luôn dùng Office như một phương tiện để tạo ưu thế đặc thù của Windows. Microsoft cũng mong muốn sự "độc quyền Office" tạo được sức hút của máy tính bảng Surface. Điều này thực ra hạn chế thành công của Office. Microsoft cung cấp hệ điều hành Windows cho máy tính và điện thoại của các nhà sản xuất, nhưng lại trở thành nhà sản xuất cạnh tranh với những nhà sản xuất thiết bị Windows.

Nadella từng bước tháo gỡ những mâu thuẫn bên trong Microsoft, chuyển Microsoft từ thế đối đầu với nhiều đối thủ sang thế đồng hành với nhiều đối tác, với mong muốn Microsoft sẽ vượt lên bằng sáng tạo đột phá trong tương lai.


Satya Nadella giới thiệu hệ thống dịch vụ của Microsoft hoạt động trên mọi thiết bị (27/3/2014).

Khi trở lại với Apple vào năm 1997, Steve Jobs khẳng định Microsoft là đối tác, không còn là đối thủ. Apple tìm con đường khác để phát triển, bắt đầu từ iPod. Từ tình trạng bên bờ vực phá sản, Apple nay lớn mạnh hơn Microsoft! Nadella đang thực hiện chiến lược tương tự với nhiều thuận lợi vì Microsoft vẫn đang có nguồn lực lớn lao.

Nhiều người cho rằng Microsoft đã chậm chân trong thời đại "sau PC", thời đại của thiết bị di động. Nhưng có lẽ chọn lại con đường của mình không bao giờ là trễ. Có thể chọn cách nói của nhà văn J. D. Salinger: "Nếu một cô gái xuất hiện với vẻ rạng ngời, sẽ không ai chú ý rằng cô ấy đến trễ".

NGỌC GIAO

Bài liên quan:
Ý kiến bạn đọc (0)
Tên   Email

Lên đầu trang