"Kịch bản" cho năm 2016

19/01/2016 10:03

Dự báo công nghệ cho năm mới là hoạt động có tính truyền thống. Hầu như mọi ý kiến dự báo của các nhà bình luận đều dựa trên sự kéo dài hiện tại, không gây sốc nhưng là "kịch bản" khá chính xác cho một năm trước mắt.

Theo đúng thông lệ, năm mới 2016 được chào đón với nhiều dự báo. Các nhà bình luận công nghệ thường phát biểu thận trọng về những gì sẽ đến trong năm mới, căn cứ vào các sự kiện, các xu hướng đã xuất hiện trong năm qua hoặc vài năm qua:

Apple Watch mới và iPhone mới. Đây là điều dễ thấy nhất vì theo đúng thông lệ của Apple. Có tin đồn rằng Apple Watch 2.0 sẽ xuất hiện trong nửa đầu của năm 2016 với nhiều thay đổi về giao diện và nhiều ứng dụng đặc thù mới. Sự kiện lớn của Apple trong nửa sau của năm 2016 chính là iPhone 7. Cũng theo tin đồn, iPhone 7 và iPhone 7 Plus sẽ có cảm biến vân tay trên màn hình, có chức năng sạc điện không dây, có nhiều ống kính, dùng một cổng USB-C thay cho cổng sạc điện và cổng nối tai nghe.

Uy thế của Apple bắt đầu suy giảm. Với sản phẩm iPhone (2007) và iPad (2010) có tính đột phá, Apple đã làm thay đổi diện mạo thị trường. Các sản phẩm tiếp theo của Apple chỉ là sự cải tiến từng bước. Nhìn chung, Apple Watch và iPad Pro chưa được xem là sản phẩm có tính đột phá, đủ sức tạo ra nhu cầu mới trên diện rộng. Gần như là quy luật, Apple đã qua giai đoạn tăng trưởng nhanh, chuyển qua giai đoạn phát triển chậm, kém sáng tạo. Với 2/3 doanh thu từ dòng sản phẩm duy nhất là iPhone, Apple tuy rất giàu có nhưng ở trong tình thế giống như Microsoft dựa vào Windows. Khi sáng tạo công nghệ đột phá xuất phát từ công ty khác, Apple sẽ mất dần sức mạnh dẫn dắt thị trường, trừ khi nhanh tay thôn tính được công ty ấy. Có nhiều tin đồn rằng Apple sẽ sản xuất xe hơi, gần như chắc chắn là xe hơi điện và Apple Car sẽ xuất hiện vào năm... 2019. Xe hơi điện là lĩnh vực mà phần sở hữu công nghệ gốc của các công ty xe hơi truyền thống không cao. Apple sẽ nắm công nghệ gốc về phần mềm của xe hơi điện và thiết kế kiểu dáng mới mẻ cho xe hơi điện (có không gian trống nhiều hơn hẳn xe hơi dùng xăng), phần việc còn lại giao cho nhiều công ty khác nhau, tương tự phương thức sản xuất iPhone. Tuy vậy, ít người tin rằng Apple Car sẽ có được "phép mầu" như iPhone.



Windows 10 tạo sức sống mới cho thị trường PC. Trong năm qua, tác động của Windows 10 đến sự hồi phục của thị trường PC chưa rõ nét. Tuy nhiên, Windows 10 bắt đầu được đánh giá tốt trong giới doanh nghiệp. Năm 2016 sẽ chứng kiến việc nâng cấp lên Windows 10 trong hệ thống thông tin của doanh nghiệp được tiến hành trên diện rộng. Sự phổ biến của Windows 10 sẽ tạo nên sức hút cho dòng sản phẩm tương tự máy tính Surface Pro của Microsoft - loại PC có màn hình cảm ứng, còn gọi là máy tính lai laptop-tablet. Có ý kiến cho rằng máy tính lai dùng hệ điều hành Android mới là sản phẩm hấp dẫn nhờ kho ứng dụng dồi dào Google Play. Dự báo như vậy có yếu tố chưa rõ ràng: Google cần đưa ra phiên bản Android mới trong năm 2016, có khả năng biến đổi giao diện khi máy tính lai được dùng như laptop.

Thực tại ảo (Virtual Reality - VR) chưa thực sự trở thành một phần của đời sống. Sản phẩm thực tại ảo Oculus Rift chuyên dùng sẽ chính thức xuất hiện trên thị trường trong nửa đầu của năm 2016 sau bốn năm thử nghiệm. Thiết bị HTC Vive và Sony Playstation VR sẽ tiếp bước. Do giá còn cao, các thiết bị VR chuyên dùng chưa thể tạo ra làn sóng mới. Hơn nữa, nhiều người dùng thử thiết bị VR gần đây vẫn còn thấy chóng mặt, khó chịu chỉ sau 15 phút, dù có ấn tượng rất tốt về ảo giác sống động do VR mang lại. Có ý kiến cho rằng các thiết bị thực tại tăng cường (Augmented Reality - AR) như Microsoft HoloLens hoặc Google Glass 2.0 tuy xuất hiện trên thị trường sau thiết bị VR nhưng sẽ thành công trước vì có nhiều ứng dụng hơn trong thực tế và không gây khó chịu. Với thiết bị AR, người dùng vẫn thấy cảnh quan thực chung quanh mình, ảnh ảo chỉ là phần "tăng cường" cho cảnh quan thực. Dù sao, các nhà phân tích thị trường đều cho rằng cả hai loại thiết bị VR và AR là sáng tạo có vai trò quan trọng như điện thoại thông minh, sẽ thay đổi cuộc sống trong năm năm tới.

Cuộc chiến giữa máy bay tự động (drone) và thiết bị chống drone (antidrone) nóng dần. Nhiều nước đang hoàn chỉnh những điều luật cho hoạt động của drone. Drone sẽ xuất hiện ngày càng nhiều như phương tiện vận chuyển hàng hóa mới, phương tiện giải trí mới. Drone thường có khả năng chụp ảnh, quay phim, có thể truyền hình ảnh cho điện thoại thông minh của chủ nhân hoặc đưa hình ảnh thẳng lên mạng, do đó việc xâm phạm quyền riêng tư là điều khó tránh. Chắc chắn sẽ có drone vi phạm luật định và bị... bắn hạ. Đã có các công ty quảng cáo thiết bị chống drone không dùng đạn. Sự dị ứng drone là hiện tượng bình thường đối với sáng tạo công nghệ mới nhưng có lẽ sẽ mạnh hơn nhiều so với mức trung bình. Những hiện tượng gây sốc về drone sẽ xảy ra. Công nghệ drone giải trí sẽ thích nghi bằng nỗ lực chế tạo drone ngày càng nhỏ. Khi drone nhỏ như... ruồi, việc chống drone sẽ khó khăn hơn, nhưng đây không phải là câu chuyện của năm 2016.

Facebook tiếp tục lớn mạnh. Nhiều người cố gắng tìm dấu hiệu cho thấy uy thế của Facebook bắt đầu suy giảm nhưng thực tế vẫn diễn biến theo chiều hướng tốt cho Facebook. Những lời phàn nàn về việc Facebook xâm phạm quyền riêng tư hoặc tùy tiện định đoạt luồng thông tin đến với người dùng không đủ để ngăn chặn đà phát triển của Facebook trong tương lai gần.



Những cuộc tấn công khủng bố trên mạng gia tăng. Đây cũng là điều rất dễ thấy. Internet là phương tiện thông tin liên lạc quan trọng nhất của con người, do vậy luôn thể hiện những mâu thuẫn của xã hội loài người. Những mâu thuẫn ở mức độ cao, nhằm tranh giành địa vị thống trị trong các khu vực của thế giới luôn chuyển thành hành động trong không gian mạng. Những nhóm tấn công, lừa đảo nhằm đánh cắp thông tin qua mạng đang được tài trợ ngày càng lớn, được xem trọng hơn những đội quân.

Nền kinh tế chia sẻ (sharing economy) tiếp tục phát triển. Có thể xem Uber là hiện tượng khởi đầu nền kinh tế chia sẻ, trong đó mỗi người dễ dàng tham gia doanh nghiệp nào đó qua mạng và dùng phương tiện sẵn có của mình như vốn góp. Dù gặp chống đối dữ dội, mô hình kinh doanh như Uber đang mở rộng qua nhiều lĩnh vực do tính hiệu quả đã được chứng minh. "Vốn góp" có thể là mọi thứ, kể cả thời gian rảnh rỗi. Nhiều người thích ý tưởng cho thuê "bạn gái", "bạn trai" sẽ xuất hiện trong năm 2016: người dùng điện thoại thông minh dễ dàng tìm thấy chân dung những nàng hoặc chàng đang rảnh rỗi trong khu vực để lựa chọn "bạn gái" hoặc "bạn trai" tạm thời của mình trong một buổi tiệc!

Trí tuệ nhân tạo có vai trò ngày càng quan trọng trong nhiều sản phẩm, dịch vụ. Điều này đã là thực tế hiển hiện trong năm qua. Các trợ lý ảo trên điện thoại thông minh là ví dụ dễ thấy. Điều khó quan sát hơn là việc dùng trí tuệ nhân tạo thay con người nhằm xử lý yêu cầu từ khách hàng trong các dịch vụ mạng. Đó thực sự là xu hướng ứng dụng trí tuệ nhân tạo mạnh mẽ nhất. Những giải thuật trí tuệ nhân tạo có thể tiếp nhận dữ liệu và đưa ra quyết định một cách hiệu quả, không nhầm lẫn. Do vậy, sự kiện trí tuệ nhân tạo điều hành hoạt động của một nhóm người, quyết định tăng lương cho người này, giảm lương cho người kia tùy theo hiệu quả công việc thực ra không phải là chuyện đùa. Nền kinh tế chia sẻ càng lớn, nhu cầu đối với ứng dụng trí tuệ nhân tạo ở "hậu trường" càng cao. Điều này không có nghĩa mỗi doanh nghiệp phải phát triển ứng dụng trí tuệ nhân tạo từ mức số không. Trong môi trường mạng, mọi nguồn lực đều trở thành dịch vụ.

Có thể bản tổng kết những sự kiện công nghệ quan trọng của năm 2016 sẽ không khác nhiều với các dự báo được đưa ra vào lúc này. Dù sao, ai có thể dám khẳng định tương lai luôn luôn là sự kéo dài của hiện tại?

NGỌC GIAO

Bài liên quan:
Ý kiến bạn đọc (0)
Tên   Email

Lên đầu trang