Cuộc đua Hackathon

21/03/2013 17:52

Hackathon là tên gọi cuộc thi phát triển phần mềm, trong đó các nhóm tham dự xây dựng sản phẩm của mình tại "trường thi" trong một, hai ngày hoặc cả tuần. So với những cuộc thi phần mềm khác, Hackathon có những giá trị văn hóa đặc thù.

Nhiều nhóm người tụ tập quanh bàn, trong nhà hoặc dưới bóng râm trên sân, thảo luận sôi nổi hoặc chăm chú nhìn vào màn hình máy tính.Trên bàn, dưới sàn ngổn ngang những lon nước "tăng lực".Bầy chim xà xuống quanh họ, nhặt nhạnh mẩu bánh pizza rơi vãi.Khi đêm xuống, họ ngả lưng trên ghế bành, trên những tấm nệm đặt tạm bợ đây đó nhưng vẫn không rời máy tính. Những ngón tay chỉ ngừng gõ phím khi thiếp đi trong giấc ngủ mệt nhọc. Mới bốn, năm giờ sáng, nhiều màn hình máy tính lại sáng lên.


Đó là quang cảnh tiêu biểu của những cuộc thi hackathon, thường được tổ chức trong ngày hè oi ả tại Mỹ và nhiều nước châu Âu.

Hackathon là từ ghép bởi hai từ hackmarathon, diễn đạt cuộc tranh đua phát triển phần mềm, từ ý tưởng đến sản phẩm cụ thể, kéo dài liên tục trong vài ngày. Nhiều người cho rằng tên gọi hackathon được nêu ra lần đầu tại Hội thảo JavaOne 1999 khi ban tổ chức bất ngờ đề xuất cuộc thi lập trình tại chỗ, ứng dụng nền tảng Java. Sau những buổi ngồi nghe diễn giảng về cơ chế liên lạc mới của Java, nhiều người lập trình háo hức với chủ đề của cuộc thi: truyền dữ liệu giữa các máy Palm cầm tay qua cổng hồng ngoại.

Trong những năm gần đây, do thị trường phần mềm cho thiết bị di động phát triển mạnh, hackathon được tổ chức ngày càng nhiều. Riêng tại Mỹ, hàng trăm hackathon được tổ chức trong năm 2011.

Khi hầu như mọi dịch vụ trên mạng của các công ty lớn (Microsoft, Google, Facebook, Amazon,...) đều công bố giao diện lập trình ứng dụng API (Application Programming Interface) cho phép người lập trình tích hợp nhiều dịch vụ vào phần mềm của mình, ý tưởng sáng tạo cho thiết bị di động có vô vàn cơ hội phát sinh. Với chiến lược "chính phủ mở", chính phủ Mỹ cũng cung cấp API công cộng để mọi người có thể xây dựng phần mềm khai thác kho dữ liệu khổng lồ của chính phủ được tích lũy nhiều năm (kết quả của những cuộc điều tra dân số, của những cuộc thăm dò trong nhiều lĩnh vực,...).

Nhiều công ty tài trợ cho hackathon để mở rộng tầm ảnh hưởng, phát hiện ý tưởng mới.Google tài trợ cho những hackathon tập trung vào hệ điều hành Android hoặc khai thác API của Google+.PayPal tài trợ cho những hackathon chuyên về giải pháp thanh toán qua mạng.Nokia, AT&T và cả Unilever nhìn thấy ở hackathon một phương thức đắc dụng để quảng bá sản phẩm và tuyển dụng tài năng.

Google và Facebook cũng thường tổ chức hackathon nội bộ để kích thich tư duy sáng tạo của nhân viên. Chức năng LikeTimeline của Facebook là hai ý tưởng xuất phát từ những hackathon nội bộ.

Tháng 9/2011, Công ty Foursquare tổ chức hackathon quy mô lớn, diễn ra đồng thời tại bốn thành phố New York, San Francisco, Tokyo và Paris. Phần thưởng cho những người thắng cuộc là một thắt lưng mạ vàng (như thể đai vô địch của môn quyền anh), một chuyến viếng thăm New York và... một bữa tối với người sáng lập Foursquare.

Nhìn chung, hackathon có quy mô càng lớn, giải thưởng càng cao. Hackathon thường niên mang tên Disrupt (đột phá) do công ty truyền thông TechCrunch tổ chức có giải thưởng lên đến 250.000 USD.

Một nhóm dự án ở Disrupt Hackathon 2011 (tháng 5/2011 - New York City).

Các nhà tổ chức thường quảng bá hackathon trên mạng theo chủ đề và tiếp cận các trường đại học để thu hút người tham dự.

Hackathon có thể có chủ đề hoặc không, nhưng thường được tổ chức theo cùng cấu trúc, gồm bốn bước. Trong bước đầu, những người tham dự đề xuất ý tưởng.Sau một cuộc bầu chọn, những ý tưởng tốt là cơ sở để hình thành các nhóm dự án. Mỗi người tham dự chọn một dự án có ý tưởng nào đó mà mình yêu thích. Do vậy, những người trong một nhóm dự án có thể không quen biết nhau từ trước. Người phát ý tưởng phải tìm mọi cách để có được những thành viên thích hợp cho dự án của mình: người lập trình, người thiết kế giao diện, người thử nghiệm, kiểm lỗi.

Bước thứ hai là hành trình "gian khổ": các nhóm chuyển ý tưởng thành sản phẩm cụ thể. Việc ăn uống, nghỉ ngơi tùy thuộc mỗi người, không có quy định giờ giấc. Thức ăn, đồ uống và túi ngủ thường được cung cấp miễn phí.

Bước thứ ba bao gồm những lượt thuyết trình về sản phẩm trước ban giám khảo. Bước cuối cùng là việc bầu chọn sản phẩm tốt nhất và trao giải thưởng.Bản thân chất lượng phần mềm chứng tỏ kỹ năng phản ứng nhanh và kỹ năng làm việc nhóm của những người tham dự.

Các giá trị văn hóa của hackathon thể hiện qua quy tắc ứng xử trong cuộc thi: người tham dự phải thân thiện, sẵn sàng giúp đỡ mọi người trong mọi khâu của cuộc thi, sẵn sàng góp ý, chia sẻ kinh nghiệm, hướng dẫn mọi người khi cần thiết (kể cả những người thuộc nhóm khác). Hackathon không khuyến khích "dự án một người" hoặc sản phẩm được xây dựng trước cuộc thi. Mã nguồn của ứng dụng thường được công bố ở GitHub.

Steven Leckart - lập trình viên từng tham dự nhiều hackathon và... chưa bao giờ đoạt giải - kể về dự án của anh tại một hackathon mang tên BeMyApp chuyên về ứng dụng Android:

"Những ứng dụng tại nhiều cuộc thi hackathon được tải lên GitHub, một loại Wikipedia của người làm phần mềm. Tuy nhiên, nhiều ứng dụng trở thành 'abandonware' ở GitHub, chẳng ai biết đến. Ý tưởng của tôi là xây dựng một ứng dụng để đưa những ứng dụng lạc loài trở về từ cõi chết. Người tạo ứng dụng có thể nhập vào phần mô tả công dụng chỉ gồm tối đa 140 ký tự, theo kiểu Twitter. Người dùng có thể lướt xem nhiều ứng dụng và bấm nút Like, theo kiểu Facebook. Tôi đặt tên cho ứng dụng của mình là hackYeah!.

Lúc đầu thực ra tôi lo ngại ứng dụng của mình khuyến khích việc đánh cắp ý tưởng, hơn là ủng hộ ý tưởng. Thế nhưng mọi lập trình viên mà tôi hỏi ý không nghĩ như vậy.Họ nói rằng văn hóa hackathon thực chất là văn hóa nguồn mở.John Watkinson bạn tôi cho rằng người ta thường giữ bí mật quá mức cần thiết.'Nếu anh thực hiện ý tưởng của mình chậm hơn người khác thì đó là lỗi của anh'.

(...) Tôi có 60 giây để thuyết trình và hai phút trả lời câu hỏi, không gây ấn tượng gì nhiều. Ứng dụng của chúng tôi chạy ổn, có thể nói là tốt hơn nhiều nhóm khác. Sau 20 phút họp kín, ban giám khảo trở ra và tuyên bố: 'Ứng dụng tốt nhất có lẽ là bất ngờ với các bạn. Giải nhất thuộc về...'.

JesterChess!? Đó là trò chơi lai tạo giữa cờ vua và Sudoku.Thật khó tin. Tôi vẫn nhớ anh chàng trưởng nhóm JesterChess, từng cao giọng tuyên bố ứng dụng của mình sẽ thành công hơn cả Angry Birds. Dường như ban giám khảo lại đồng ý với điều đó.

Giải nhì thuộc về Choice!? Đó là ứng dụng chuyên thực hiện 'phép tính từ thiện'. Giả sử khi mua tách cà phê Starbucks giá 3 USD, bạn gõ số 3 vào máy. Ứng dụng cho bạn biết 3 USD đóng góp cho UNICEF mang đến 10 liều vắc-xin ngừa bệnh sởi.

Ứng dụng của tôi rớt xuống gần chót bảng. Tôi không đủ can đảm theo dõi xem nó hạng mấy. Tôi đã dẫn nhóm dự án của mình xuống hố. Thôi rồi, ứng dụng của tôi đã thành abandonware!

Steve Martocci - người sáng lập dịch vụ GroupMe - đã bốn lần tham dự hackathon nhưng cũng chưa từng đoạt giải, kể cả hackathon mà tại đó anh khởi động sản phẩm GroupMe. Martocci bảo tôi: 'Thật sai lầm nếu mục tiêu duy nhất khi tham dự hackathon là để tranh giải nhất'. Tháng 1/2011, GroupMe nhận được 10,6 triệu USD từ các qũy đầu tư mạo hiểm. Năm tháng sau, GroupMe được sáp nhập vào Skype với giá 85 triệu USD. Kết quả không tệ cho một dự án hackathon".

Qũy đầu tư mạo hiểm rót vốn cho nhóm dự án nào đó ở hackathon để lập công ty không phải là chuyện hiếm. Tuy nhiên, không phải mọi hackathon đều dẫn đến sáng tạo công nghệ triển vọng. Nhiều hackathon được tổ chức nhằm mục tiêu giáo dục, nhấn mạnh giá trị văn hóa hơn giá trị công nghệ.Có hackathon dành riêng cho học sinh, có hackathon dành riêng cho nữ giới.

Một nhóm dự án tại Hamptons Hackathon for Humanity dành cho nữ giới (tháng 7/2011 - Hamptons, New York).

Niềm vui đích thực của hackathon là được hành động trong tập thể để biến ý tưởng thành hiện thực. Leckart kết luận: "Điều chủ yếu là hành động. Nếu chúng ta không thực hiện ý tưởng của mình, sẽ có người khác làm điều đó".

NGỌC GIAO

Ý kiến bạn đọc (0)
Tên   Email

Lên đầu trang