Bài học về sự cạnh tranh: Lụi tàn Symbian

31/07/2013 16:28

Đã có thời Symbian chễm chệ đứng đầu danh sách những nền tảng di động phổ biến nhất thế giới. Nhưng chưa đầy ba năm chuyện "vật đổi sao dời" đã diễn ra quá nhanh với Symbian và Nokia. Tại sao vậy?

Cuộc tuột dốc về lượng smartphone Symbian mà Nokia xuất xưởng đã diễn ra còn nhanh hơn cả... tốc độ tên lửa. Giờ đây, Symbian đã chính thức bị khai tử, khi Nokia đã buộc phải đi tìm nguồn sống ở một nền tảng khác: Windows Phone. Có thể nói: Symbian tựa như một nỗi đau xát muối trong lòng Nokia, và đồng thời nó cũng là hồi chuông cảnh báo cho các đối thủ khác - dù đang ở thời vàng son mới - về sự khắc nghiệt và tráo trở của thị trường. Mười năm nữa, ai dám lớn tiếng khẳng định iOS hay Android sẽ vẫn giữ được phong độ như hiện nay chứ?

Éo le hơn là sẽ không có nhiều nước mắt khóc than từ phía Nokia trong ngày tàn nầy, cho dù họ từng có những thời điểm huy hoàng với Symbian. Bởi "ông lớn di động" Phần Lan hiện còn đang bận rộn nghĩ cách hồi phục thông qua họ máy Lumia chạy Windows Phone, cùng họ điện thoại giá rẻ Asha.

Lý do khiến Symbian bị ghẻ lạnh một phần là vì hệ điều hành ấy tỏ ra phức tạp và làm tiêu tốn nhiều thời gian của giới phát triển ứng dụng. Trong kỷ nguyên ứng dụng là vua và các nhà phát triển được nâng niu như những ông hoàng, đó là một điểm yếu chết người của Symbian.

"Sẽ chẳng ai thèm nhớ Symbian. Hầu hết mọi người còn chẳng nhận ra là nó đã biến mất." - một chuyên gia bình luận.

Thị trường và kinh doanh luôn là vậy: bạc bẽo, và lạnh lùng. Nokia từ chối tiết lộ khi nào thì họ ngừng hẳn việc xuất xưởng các thiết bị Symbian. Một số báo đưa tin thời điểm đó sẽ rơi vào cuối hè nầy.

"Phải mất khoảng 22 tháng để phát triển và cho ra lò một mẫu điện thoại Symbian. Với Windows Phone, thời gian đó được rút ngắn xuống, còn chưa đầy một năm." - một lãnh đạo Nokia tiết lộ. Với tốc độ phát hành sản phẩm mới "tằng tằng" như của Samsung thì rõ ràng, Symbian sẽ khiến Nokia lạc hậu đến thê thảm. “Vậy nên điều duy nhất mà Nokia 808 PureView - smartphone Symbian cuối cùng trên thế giới - làm được chính là tôn vinh chút hào quang nhỏ nhoi còn lại của một hệ điều hành không-còn-hợp-thời. Nó cũng kiêm luôn vai trò bắc cầu từ Symbian sang làn sóng sáng tạo kế tiếp dành cho những smartphone đầu bảng như Lumia 925.” - vị lãnh đạo ấy phân tích.

Suy tàn chóng vánh

Nokia thuê ngoài việc phát triển Symbian ngay từ tháng 9/2011. Khi đó, hãng còn cam kết sẽ hỗ trợ và hoàn thiện nền tảng ấy ít nhất là "đến năm 2016". Khoảng 2.300 nhân viên của Nokia đã được chuyển giao sang Accenture - hãng được Nokia thuê để phát triển tiếp Symbian.

Thế nhưng hồi tháng 4 vừa qua, hãng nghiên cứu IDC đã dự đoán rằng "Symbian sẽ bị khai tử trong năm 2014". Trong cả năm 2013, sẽ chỉ có 6,3 triệu thiết bị Symbian được xuất xưởng, và rồi con số đó sẽ còn giảm xuống đúng 1,6 triệu máy trong năm 2014, trước khi "về mo" trong năm kế tiếp.

Nếu đặt cạnh nền tảng người dùng toàn cầu mà Symbian từng có được (không dưới 250 triệu) thì những con số nay mai ấy bé nhỏ đến tội nghiệp! Năm 2006, Symbian từng phá ngưỡng 100 triệu máy - sau khi smartphone Symbian đầu tiên là Nokia 9210 Communicator ra mắt năm năm. Cũng trong năm 2006, Symbian kiểm soát tới hơn 70% thị trường smartphone. Còn bây giờ? Con số đó chỉ còn chưa đầy 4% trong năm 2012, và chỉ là 1% vào cuối năm nay.

Nên nhớ rằng cả Motorola, Samsung, LG cũng đã từng có thời điểm sản xuất smartphone Symbian song song với Nokia. Tuy vậy, từ năm 2010 trở đi, tất cả đều nhanh chóng "rút lui" để chuyển sang chào đón Android.

Vậy Symbian đã mắc "tội" gì?

Như đã nêu ở phần trên, Symbian bị kết tội là quá phức tạp để có thể phát triển những ứng dụng tiện lợi, hiệu quả, gọn nhẹ hỗ trợ cho nó. Đặc biệt, Symbian không thể mở cửa để smartphone tiếp cận với những thị trường mới như nhạc, video và ứng dụng.

"Symbian không bao giờ có được một hệ sinh thái phát sinh doanh thu khổng lồ như iOS hay Android, thậm chí nếu so với BlackBerry hay Windows Phone cũng không bằng. Trong khi đó, với việc chạy đua ép giá, các nhà sản xuất rất cần nguồn thu để bù đắp lợi nhuận." - chuyên gia Jack Gold, thuộc J. Gold Associates, phân tích.

Một điểm yếu dễ nhận thấy nữa là Symbian rất khó lập trình và cũng không có giao diện của một hệ điều hành hiện đại. Giới lập trình rất ghét phải làm việc với Symbian và kể cả bảy năm trước, tại thời điểm vàng son nhất, người ta cũng không thể viết được một game như Angry Birds cho Symbian.

Bài học từ... "Sao chổi"

Sự vụt sáng rồi tắt ngấm nhanh chóng của Symbian có thể ví với một ngôi sao chổi. Vấn đề là thị trường smartphone hiện nay cũng có khả năng biến rất nhiều nền tảng khác thành "sao chổi", và chỉ cần các hãng đi sai chỉ một nước cờ mà thôi.

"Tất cả mọi thứ đều có vòng đời riêng của chúng. Có nhiều hệ điều hành trở nên lạc lõng trong thời đại mới và chúng cần được khai tử, để người ta có thể dồn sức cho những lựa chọn phù hợp hơn." - Gold chỉ ra. Đến như BlackBerry mà cũng phải vĩnh biệt hệ điều hành cũ để sử dụng QNX cho nền tảng mới BlackBerry 10 kia mà...

Không có gì là mãi mãi, trong lĩnh vực công nghệ lại càng không. Số phận "sao chổi" có thể giáng xuống đầu bất cứ nền tảng nào, kể cả Android hay iOS trong vòng mười năm tới, nếu xuất hiện một nền tảng mới mang tính cách mạng hơn. Cứ nghĩ mà xem, Samsung đang đầu tư rất mạnh cho Tizen sau khi muốn phá bỏ sự ràng buộc từ Google với Android, còn Mozilla thì lăng xê cật lực cho nền tảng Firefox OS gọn nhẹ. Ai dám chắc những tân binh ấy sẽ không thể làm nên chuyện?

Smartphone lại là một thị trường biến động khó lường, tới nỗi chẳng ai đủ can đảm để dự báo dài hạn. Mười năm nữa, chuyện gì cũng có thể xảy ra. Cứ nhìn lại năm năm qua là thấy rõ: iOS, Android xuất hiện, giờ là Tizen, Firefox, BlackBerry 10, Windows Phone. Cũng trong thời gian ấy, WebOS đã kịp xuất hiện và... bị khai tử.

Thế nên nếu Symbian có được Nokia, Apple, Samsung hay BlackBerry nhớ đến, thì đó chính là bài học về việc không được ngủ quên trên chiến thắng tạm thời.

Smartphone là một thị trường biến động khó lường, chẳng ai đủ can đảm để dự báo dài hạn. Mười năm nữa, chuyện gì cũng có thể xảy ra. Thế nên nếu Symbian có được Nokia, Apple, Samsung hay BlackBerry nhớ đến, thì đó chính là bài học về việc không được ngủ quên trên chiến thắng tạm thời.

Y LAM

Ý kiến bạn đọc (0)
Tên   Email

Lên đầu trang