5 giác quan của máy tính

20/03/2013 16:13

Đón năm mới 2013, theo thông lệ, công ty IBM đưa ra dự đoán về 5 phát minh quan trọng có thể xuất hiện trong vòng 5 năm tới (The IBM Next 5 In 5).

IBM giờ đây không còn là thương hiệu quen thuộc đối với người tiêu dùng.Trong thời kỳ mà mọi người háo hức chờ đón từng đợt thiết bị di động mới, IBM đứng bên ngoài cuộc tranh đua sản xuất điện thoại và máy tính bảng. Tuy nhiên, IBM tập trung vào nghiên cứu cơ bản, thúc đẩy sáng tạo đột phá về công nghệ hạ tầng. Những công trình nghiên cứu tại IBM hướng đến việc tạo ra những bộ cảm ứng (sensor) mới cho thiết bị di động và hướng đến tính thông minh của hệ thống máy tính tại trung tâm dữ liệu, nơi có nhiệm vụ xử lý lượng dữ liệu đang tăng nhanh, xuất phát từ thiết bị di động. Vì bởi tính thông minh của thiết bị di động chủ yếu là tính thông minh của hệ thống máy tính tại trung tâm dữ liệu.

Cả hai hướng nghiên cứu của IBM đều thuộc về chiến lược cognitive computing, nhằm tạo ra hệ thống máy tính có khả năng hiểu biết: biết phân tích thông tin (thường là dữ liệu không có cấu trúc cố định), biết tích lũy kinh nghiệm và biết tổng hợp kiến thức mới. Điều này dựa trên thành tựu của toán học thống kê và khả năng xử lý dữ liệu cực nhanh của hệ thống máy tính lớn.

Sau thành công vang dội của máy tính Watson trong cuộc thi kiến thức truyền hình Jeopardy đầu năm 2011, IBM cho máy tính Watson tham gia vào việc chẩn đoán và điều trị tại trung tâm nghiên cứu y học Cleveland Clinic (bang Ohio).Chuyên gia và sinh viên tại Cleveland Clinic tham khảo ý kiến của máy tính Watson trong việc chẩn đoán. Đổi lại, máy tính Watson được phép thu nhận toàn bộ dữ liệu từ mỗi trường hợp điều trị để tích lũy kinh nghiệm.

Máy tính IBM Watson.

Trong y học (và trong cuộc sống nói chung), các bộ cảm ứng sẽ là nguồn dữ liệu quan trọng cung cấp cho máy tính. Từ những nghiên cứu về các bộ cảm ứng mới, IBM dự đoán trong vòng 5 năm tới, máy tính có thể có 5 giác quan để nhìn, chạm, nghe, ngửi, nếm. Cảm giác tinh tường mà máy tính thu nhận sẽ được xử lý lập tức thành thông tin hữu ích cho người dùng.

Máy tính có khả năng nhìn nghĩa là có thể nhận biết những gì có trong một bức hình.Chẳng hạn, để máy tính nhận biết cảnh bãi biển, các nhà khoa học cho máy tính đọc hàng triệu bức hình chụp bãi biển khác nhau. Giải thuật thống kê giúp máy tính tự rút ra mẫu dáng (pattern) chung của bãi biển, từ đó nhận biết ngay bãi biển trong bức hình bất kỳ. Sau khi máy tính đã nhận biết bãi biển thành thạo, phương pháp tương tự cũng được áp dụng để máy tính nhận biết các hoạt động trên bãi biển khi xem một đoạn phim được quay ở bãi biển.

Theo IBM, khả năng nhìn của máy tính sẽ được áp dụng ngay vào việc chẩn đoán bệnh khi máy tính quan sát hình chụp MRI, X-Ray, CT. Máy tính có thể nhìn thấy nhiều hơn, sâu hơn bác sĩ. Với hình chụp mẫu da, máy tính có thể phát hiện ung thư da trước khi dấu hiệu ung thư da thấy được bằng mắt thường.

Từ hình ảnh thu nhận ở máy quay an ninh, máy tính có thể phát hiện sự cố và gửi thông điệp báo động phù hợp. Nhờ quan sát những bức hình do người dùng đưa lên mạng xã hội, máy tính ở trung tâm dữ liệu có thể nhận biết thị hiếu, tính cách của người dùng, phục vụ tốt cho việc tiếp thị.

Làm việc với máy tính Watson tại trung tâm Cleveland Clinic.

Máy tính có khả năng chạm nghĩa là có thể nhận biết tính chất bề mặt của vật thể: trơn láng hay sần sùi, mềm mại hay cứng rắn. Khả năng này của máy tính cũng xuất phát từ giải thuật xử lý hình ảnh, theo đó máy tính được "huấn luyện" để nhận biết những mẫu dáng trong hàng triệu hình thể hiện những tính chất khác nhau của bề mặt vật thể.

Theo IBM, tính chất bề mặt mà máy tính nhận biết có thể được tái tạo thành xúc giác thực sự ở người dùng: khi người dùng quan sát một chiếc áo qua màn hình và đưa bàn tay đến gần màn hình, màn hình tạo ra rung động của không khí để người dùng có được cảm giác đúng ở ngón tay về loại vải may áo. Khả năng tạo cảm giác khác nhau ở ngón tay khi đặt ngón tay gần màn hình cũng giúp ích cho việc chẩn đoán bệnh từ xa vì sờ nắn là một trong những phương pháp tìm bệnh của bác sĩ.

Máy tính có khả năng nghe nghĩa là máy tính nhận biết ý nghĩa của âm thanh. Những mẫu dáng khác nhau trong giọng nói thể hiện cảm xúc vui, buồn, giận,... của người nói. Nhờ vậy, máy tính có thể cảm nhận trạng thái tâm lý của con người từ giọng nói.

Bằng cách ghi nhận tiếng khóc của trẻ sơ sinh và trạng thái tương ứng của não, tim, phổi, các nhà khoa học của IBM cho rằng có thể giải mã tiếng khóc của trẻ sơ sinh: đói, khát, đau hoặc khó chịu ở phần nào đó của cơ thể. Người mẹ có thể dùng điện thoại để hiểu thấu tiếng khóc của con.

Theo IBM, mỗi biến động của thiên nhiên thường tạo ra những âm thanh đặc trưng, thường ở ngoài phạm vi mà con người nghe được. Máy tính có thể lắng nghe thiên nhiên để dự báo thời tiết, thiên tai.

IBM đề xuất ý tưởng mới: truyền tin bằng siêu âm. Khi muốn cảnh báo người đi bộ hoặc người lái xe trong khu vực có sự cố nào đó, viên cảnh sát không cần dùng loa (tiếng loa có thể bị át bởi tiếng ồn). Lời nói của viên cảnh sát được chuyển thành siêu âm, điện thoại của mỗi người trong khu vực nghe được siêu âm và chuyển thành lời nói.

Máy tính có khả năng ngửi nghĩa là có thể nhận biết chính xác chất tạo mùi và những hiện tượng khả dĩ liên quan đến mùi.Khi ngửi hơi thở người bệnh, máy tính có thêm thông tin để chẩn đoán bệnh chính xác hơn.Những chỉ dấu sinh học (biomarker) trong hơi thở không chỉ giúp phát hiện bệnh phổi mà còn cho biết những bất thường của gan và thận.Điện thoại có thể cảnh báo rằng người dùng sắp bị cảm trước khi họ bắt đầu hắt hơi và mệt mỏi.

Khi ngửi mùi thực phẩm, máy tính có thể đánh giá chính xác tình trạng nhiễm khuẩn, điều mà mũi người khó thực hiện.Cũng như âm thanh, mùi trong thiên nhiên luôn mang thông tin. Nhờ đặt thiết bị ngửi trên cánh đồng, người nông dân có thể được thông báo qua điện thoại về tình trạng cây trồng và thời điểm tốt nhất để thu hoạch.

Máy tính có khả năng nếm không có nghĩa là máy tính có "lưỡi". Các nhà khoa học của IBM nói đến khả năng nếm của máy tính theo nghĩa rộng, nhằm diễn đạt việc sử dụng máy tính để phân tích các món ăn ngon, tìm hiểu sự hiện diện của những tổ hợp phân tử tạo nên vị ngon.

Theo IBM, con người từ thời cổ xưa vẫn luôn hướng đến thức ăn nhiều năng lượng. Điều này hợp lý ở thời kỳ săn bắt, hái lượm, nhưng không hợp lý trong hiện tại, khi thực phẩm của con người hầu như đều giàu năng lượng và dễ hấp thu. Bệnh béo phì và nhiều bệnh phức tạp của con người ngày nay có nguồn gốc từ thức ăn không hợp lý. Một khi thấu hiểu ở mức vi mô cảm giác ngon miệng của món thịt nướng, máy tính có thể tạo ra cảm giác tương tự với công thức chế biến mới từ các nguyên liệu hoàn toàn khác, có số lượng tối ưu, phù hợp với tình trạng sức khỏe của từng người. Từ tình trạng sức khoẻ cụ thể, người dùng điện thoại có thể được cung cấp thực đơn và cách chế biến tương ứng để có bữa ăn ngon.

Điều này hạn chế tình trạng lãng phí thức ăn (do con người vứt bỏ thức ăn không vừa miệng), đồng thời tạo ra một nền nông nghiệp đa dạng và bền vững.

Không giống như khát vọng về trí tuệ nhân tạo của thế kỷ 20, mong muốn máy tính mô phỏng hoạt động của não người (phần lớn vẫn bí ẩn đối với con người), tính thông minh của máy tính hiện đang được phát triển dựa vào bản chất của máy tính, theo quy luật đặc thù của máy tính. Khả năng lưu trữ dữ liệu càng lớn, tốc độ xử lý dữ liệu càng nhanh, máy tính càng thông minh, thông minh đến mức bất ngờ.

NGỌC GIAO

Ý kiến bạn đọc (0)
Tên   Email

Lên đầu trang